Nefes kokusunun mekanizması

     Nefes kokusu içinde (sağlıklı insanların nefeslerinde) 3481 farklı kimyasal madde sayılmıştır. Bunlardan 1753 tanesi akciğerden ağıza doğru gelir. Bazıları kokuludur. İdrarda bile bu kadar fazla sayıda kimyasal madde çeşitliliği yoktur.
Nefes gazlarıBu maddelerin çoğu karaciğer ve böbrekler tarafından kana ihraç edilen 300 g/mol'den daha hafif gazlardır. Kanda çözünmüş halde bulunurlar KAN GAZLARI ismini alırlar. Bu gazların önemli bir kısmı çirkin kokuludur. Alkan, metillenmiş alkan, aldehit, alkoller ve ketonlardır.
    Bu maddeler akciğerler yolu ile kandan süzülüp alınır ve nefes verme sırasında dışarı atılır. Nefes kokusu böyle oluşur. Nefes kokusu belirli bir seviyenin üstüne çıkarsa, nefesten gelen gazlar konjuktivayı tahriş ederek, zaman-zaman gözlerde yanma hissi yaratabilir. 

Nefes kokusu gazlarının başlıcaları hangileridir?

         Akciğerden nefese karışarak dışarı atılan gazların içerisinde çirkin kokulu olanlar ve Tip-4 ağız kokusu (nefes kokusu)na sebep olanlar ve konsantrasyonları şöyledir:
      Amonyak (628 ppb), acetone (297), methanol (193), ethanol (187), isoprene (37), propanol (16), acetaldehyde (23) and pentanol (15) bulunmustur.
    Ayrıca şunlar da bulunur: IL6 , 8-isoprostane, Nitrate, cyanide, Lökotrienler,  2,3-dihydro-1-phenyl-4(1H)-quinazolinone, 1-phenyl-ethanone, heptanal, n-propanol, methylethylketone, Hidrojen peroksit, Nitrosothiols, Nitrosothiols nitric oxide, 8-isoprostane, Leukotriene B4, IL8, limonene, C2-C5 aliphatic acids, Dimethylamine, trimethylamine, formol, formaldehit, asetoasetat, beta hidroksi bütirik asit, valerik asit, formik asit, HCN ve daha yüzlercesi. Bu hidrokarbonların içinde çirkin kokulu olmayanlar da vardır. Bunlar nefeste zemin kokusu adı verilen özgün bir koku yaratır. Gün içinde azalıp artarak, bazen kaybolur.

Açlıkta neden nefes kokusu artar?

Nefes kokusuOrganizma bulabilirse şeker (karbonhidrat) kullanarak enerji üretmeyi tercih eder. Açlık durumunda ise yedek enerji depolarını kullanmaya mecbur kalır. Yağ asitleri yakılarak dakikada 370 umol hızıyla asetoasetat üretilir. Bunun 137 umol'u (%37 si) asetona dönüşür. Asetonun büyük kısmı glukoz'a oksitlenerek uzaklaşır. İşte bu glukoz enerji olarak kullanır. Bu sırada ortaya çıkan aseton, asetoasetat ve Beta hidroksi butirik asit çirkin kokuludur. Bu 3 maddeye topluca keton cisimleri ismi verilir.  Bu gazlar akciğerden nefese geçer. Gece boyunca aç kalan insanların sabah yataktan kalkınca ağızlarında çirkin koku duymasının onlarca sebebinden sadece birisi keton cisimleridir. Çok normaldir tedavi edilmez.
       Oruç tutan bireylerin nefeslerindeki koku da bu şekilde oluşmaktadır. 15 tane sağlıklı gönüllü vitamin hapı ve su verilerek 21 gün oruç tutmuşlar kanlarındaki ve nefeslerindeki keton cisimleri günler geçtikçe yükselmiştir. Asetona paralel olarak nefeste kokulu olan propionaldehyde ve glycerol de yükselmiştir. Fakat nefesteki amonyak kokusu azalmıştır.
          Oruçta ve açlıkta deriden ihraç edilen keton cisimleri de artar. Bunun anlamı açlıkta ve diğer nefes kokusu durumlarında vücut ve ter kokusunda da artış oluyor demektir.
         Kilo bakımından zayıf şahıslarda ve yaşlılarda nefeste aseton seviyesi yükselmeye daha meyillidir. Böyle bireyler açlık sırasında daha fazla nefes kokusu üretirler.

Başka hangi durumlarda nefes kokusu ortaya çıkar?

ilyo çekal kapak   Midede H. pylori gastriti bulunduğunda besinlerdeki proteinlerden gelen üre, bu bakteri tarafından parçalanarak amonyağa dönüştürülür. Amonyak kan gazı şeklinde nefese geçer veya yemek borusundan ağıza yükselir
  Bağırsakta aşırı bakteri üremesi (İntestinal over Growth syndrom) varsa besinler putrifiye edilerek aromatik bileşikler şeklinde kan gazları şeklinde kana ve oradan nefese geçer
   Kabızlıkta kolonda biriken dışkıdan gelen kokulu bileşikler kan gazlarına dönüşür. Önce kana sonra akciğere geçer ve nefese koku olarak gelir. İliochecal kapaktan tersine sızıntılarda ince bağırsağa bakteri girerse aşırı bakteri üremesi  sebebiyle kan gazları yükselir.
      Pankreas enzim defektlerinde sindirilemeyen besin öğeleri bakterilere terk edilmiş demektir. Bunlar önce kana ve sonra akciğerden nefese geçer
           Neredeyse bütün karaciğer ve böbrek hastalıklarında, hamilelerde, zihinsel engelli, Parkinson, Celiac, diyabet, kanser, diyaliz, astım hastalarında kan gazları kokuludur. Sürekli ilaç kullananlarda, her hangi bir besini her gün daima ve bolca yiyenlerde nefes kokusu olur.

Nefes kokusu nasıl tedavi edilir?

Nefes kokusunun sebebi bulunup ortadan kaldırılır. Başka bir tedavisi olamaz. Bu konuda anlatacak çoooook fazla bilgi var fakat web sayfasına sığmadı.

Kaynak:   Phillips M, Herrera J, Krishnan S, Zain M, Greenberg J, Cataneo RN. Variation in volatile organic compounds in the breath of normal humans. J Chromatogr B, 1999; 729:75-88.
Smith D, Turner C,Spanel P. Volatile metabolites in the exhaled breath of healthy volunteers: their levels and distributions. J.Breath Res1(2007) 014004 (12pp)
Reichard GA, Haff AC, Skutches CL, Paul P, Holroyde CP,Owen OE.Plasma AcetoneMetabolism inthe Fasting Human. J.Clini. Inivest.,1979; 63:619-626.

Nefes kokusu





düğme Diş fırçası etkisizdir

Nefes kokusu ağız ve diş temizliği ile giderilemez. Çünkü koku ağızdan gelmez.

düğmeNefes kokusu özeldir

Çünkü bakteriler tarafından yapılmaz. Metabolizmanın ürünü olan kimyasal maddelerdir.

düğmeOruçta ağız kokusu aseton kokusudur.

Açlıkta ağız kokusu da nefes kokusudur ve dişleri temizlemekle kaybolmaz.

düğmeEfor yapınca nefes kokusu azalmaz, ağız kokusu azalır.


düğme Nefes kokusu ağız kapalı iken de vardır.


düğmeNefes kokusu olanlarda sebepsiz göz yanması- yaşarması bulunabilir.


düğmeBir insanda hem nefes kokusu hem de ağız kokusu bulunabilir.


düğmeNefes kokusu kesintilidir ve dalgalıdır. Artıp azalır bazen kayıp olur.


Halbuki ağız kokusu ısrarlı ve stabil platolar çizer.

düğme Nefes kokusu yemek yeyince kaybolmaz, bazıları artar.


Halbuki ağız kokusu yemek yeyince yarım saat kaybolur.

düğme Nefes kokusuna vücut kokusu da eşlik eder.


düğmeDaha fazlası için bu kitaba göz atılabilir.



Ağız kokusu kitabı



Murat Aydın  Kimdir ?
  Marifetleri
  Diyor ki
  Ziyaretçi defteri
  Email

Dr. Diş Hekimi Murat Aydın



Muayene-hazırlık       Ağız kokusu ve nefes kokusu ne ile ölçülür       Ağız kokusu ve nefes kokusu nasıl ölçülür      Ağız neden kokar?      Ben kimim
Facebookta paylaş Twiterda paylaş PDF dosyası yap
Ziyaretci sayısı:
counter